قالب وردپرس پوسته وردپرس قالب فروشگاهی وردپرس وردپرس قالب وردپرس

معرفی روستا

وجه تسمیه

جَزَن-گَز (Jazan-gaz)

نام این روستا از درخت بیابانی گز گرفته شده است و ابتدا آن را گز (که هنوز محلی ها آن را به این نام می خوانند) می نامیدند. نقل است بعد از ورود اعراب به ایران در اواخر ساسانیان چون اعراب حرف “گ” را در زبان خود نداشته اند نام گز را به جز تبدیل کرده اند (مثل تبدیل گرگان به جرجان ) و بعدها به مرور زمان جز نیز به جزن تبدیل شده است و این روستا از دوران قبل از اسلام آباد بوده است.


نماد معنوی

شاطر:

در لغت به معنی زیرک، باهوش، چالاک و چابک است. در گذشته شاطران مردان تند پیایی بوده‌اند که به سرورشان خدمت می‌کرده‌اند.

شاطر وظیفهٔ نامه‌رسانی را بر عهده دارد و به علاوه، جلو اسبان حرکت می‌کند و کلاه پردار بر سر و زنگوله‌هایی بر کمر دارد که در موقع حرکت، صدا می‌کنند و مردم با شنیدن آن کنار می‌روند. پاهای این افراد کاملاً برهنه و لباس آنان فقیرانه‌است و چنان با سرعت می‌دوند و به قدری در روز راه می‌روند که اگر بخواهم آن را شرح دهم، تصور خواهید کرد افسانه‌پردازی می‌کنم.

شاطرها در دویدن و تند رفتن از کودکی تمرینها می‌کردند و پس از امتحان استاد می‌شده‌اند و تصدیق یا منشور شاطر دوانی می‌گرفته‌اند. غالباً این شغل ارثی بوده‌ است. رئیس شاطران دربار شاطر باشی نام داشته. در عهد قاجاریه وجود این شاطرها در مراسم استقبال سُفرا نیز متداول شد. از آغاز عهد مشروطیت به سبب رواج کالسکه و ماشین، استخدام شاطر برافتاد.

در فرهنگ عاشورا شاطران به دو دسته شاطران سیاه پوش و شاطران سبز پوش تقسیم می شدند. دو سیاه پوش همراه امام حسین (ع)، دو سبز پوش همراه حضرت ابوالفضل (ع) و یک سیاه پوش و یک سبز پوش همراه حضرت زینب (س). شش فرشته با بالهای گشوده و چشمانی آسمانی که برای شهادت دادن سرمه بر مژه عشق مالیده اند.


 

اثر ملی

تپه (قلعه) جزن:

مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان دامغان، بخش مرکزی، روستای جزن واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۱ دی ۱۳۸۰ با شمارهٔ ثبت ۴۶۳۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این قلعه هم اکنون زیر نظر سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری می باشد.


آیین سنتی

ای دوستان:

در این آئین سنتی که بیش از ۴۰۰ سال قدمت دارد شیفتگان اباعبدالله الحسین(ع) با برپایی دستجات عزاداری فرا رسیدن ماه محرم، ماه پیروزی خون بر شمشیر را به اطلاع مردم روستا می رسانند.

 عزاداران با حضور در کوچه ها و منازل روستائیان ضمن عزاداری و سوگواری با خواندن اشعار و ابیاتی همچون:

 “ای دوستان مصطفی            ماه محرم آمده                            ای امتان مرتضی            ماه محرم آمده

عیسی به چرخ چارمین          زین ماجرا باشد غمین                  از بهر قتل شاه دین        ماه محرم آمده  “

و دیگر ابیاتی با موضوع محرم و عاشورا فرارسیدن این ماه عزیز و شهادت حضرت امام حسین(ع) را گرامی می دارند.

 مردم روستا نیز نذورات خود را برای استفاده و اطعام عزاداران به این دسته اهداء می کنند.